Idea republikanizmu Joachima Lelewela w kontekście „odmienności” archetypu polskiej kultury politycznej

Agnieszka Puszkow-Bańka

Abstrakt


Badając polską myśl polityczną, nie sposób nie zauważyć, że tym, co łączy refleksję polskich myślicieli nad państwem i społeczeństwem, jest problem wolności. Jest on wyróżnikiem polskiej myśli politycznej i stanowi o szczególnym charakterze dorobku polskiej kultury politycznej. Pojawia się nawet sformułowanie, iż koleje losów Polski i Polaków zarówno w sferze kulturowo-intelektualnej, jak i będącej z nią w koniecznym związku historii politycznej, można ująć jako z jednej strony refleksję nad charakterystycznym dla polskiej kultury „paradygmatem republikańskim”, a z drugiej jako jego oddziaływanie (pozytywne lub negatywne) na dzieje Polski i Polaków. Celem tego artykułu jest próba zrozumienia idei republikanizmu w myśli społeczno-politycznej Joachima Lelewela, który jest wyrazicielem i apologetą „paradygmatu republikańskiego”. W artykule zostaje postawiona teza, iż jeżeli – w myśl przyjętych przez badaczy założeń – archetyp kultury każdego narodu na mocy pojęcia jest niezmienny i nieprzekładalny na inny archetyp, a Lelewel ujmuje go jako republikański – to w jego ujęciu – po pierwsze; republikanizm
polski jest odmienny od republikanizmu europejskiego, po drugie życie polityczne w Polsce można organizować wyłącznie w ramach „paradygmatu republikańskiego”. Od uznania wartości tego paradygmatu zależy powodzenie Polski. Jakkolwiek brzmi to paradoksalnie: warunkiem „silnej władzy”, stabilnej i skutecznej, jest uwzględnienie przez nią „republikańskiej duszy Polaków”. Autorka wskazuje również na podnoszony przez Lelewela problem fundamentalnej „odmienności” archetypu polskiej kultury politycznej, którą tworzy „paradygmat republikański”, od archetypu kultury Europy.

Słowa kluczowe


republikanizm; Lelewel; wolność społeczno-polityczna; Polska a Europa; cywilizacja chrześcijańska

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bech, M., 2012, FX volume during the financial crisis and now, “BIS Quarterly Review”, March 2012, electronic version: (access: 28.05.2013).

Bird, G., Willett, T., 2011, Currency Wars: Rhetoric and Reality, “World Economics”, Vol. 12, No. 4.

Blanchard, O., 2003, Macroeconomics, Third Edition, Prentice-Hall, New York.

Board of Governors of the Federal Reserve System, 2008, electronic version: (access: 12.05.2013).

Board of Governors of the Federal Reserve Systems, 2010, electronic version: (access: 12.05.2013).

Budnikowski, A., 2006, Międzynarodowe stosunki gospodarcze, 3rd edition, Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Warszawa.

Central Intelligence Agency, Country Comparison : GDP (purchasing powerparity) – The World Factbook, electronic version: (access: 29.03.2013).

Cline, W.R., Williamson, J., 2010, Currency wars?, Peterson Institute for International Economics, Washington.

Darvas, Z., Pisani-Ferry, J., 2011, The threat of “currency wars”: A European perspective, Institute of Economics, Hungarian Academy of Science, Budapest.

Dunn, R., Mutti, J., 2004, International Economics, 6th edition, Routledge, New York-London.

Gagnon, J., 2013, Currency Wars, Peterson Institute for International Economics, Washington.

G.I., 2013, Positive-sum currency wars, “The Economist”, Feb 14th 2013, electronic version: (access 31.03.2013).

IMF, 2011, Articles of Agreement, International Monetary Fund, Washington D.C.

Karwowski, J., Zadania banków centralnych we współczesnej gospodarce, electronic version: (access: 15.03.2013).

Lutkowski, K.,1996, Międzynarodowy system walutowy, Poltex, Warszawa.

MacDonald, R., 2007, Exchange Rate Economics: Theories and Evidence, Routledge, New York-London.

Montiel, P., 2012, Makroekonomia międzynarodowa, przekł. M. Dąbrowski, P. Stanek, Wolters Kluwer, Warszawa (Montiel, P., 2009, International Macroeconomics, Willey-Blackwell, Chichester).

Rickards, J., 2011, Wojny walutowe: nadejście kolejnego globalnego kryzysu, One Press, Gliwice.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.