Przedsiębiorczość aksjologiczne uwarunkowana jako wyzwanie dla uniwersytetu.

Magdalena Maria Zdun

Abstrakt


CEL NAUKOWY: Celem artykułu jest przedstawienie socjologicznej dyskusji wokół przedsiębiorczości w kontekście idei uniwersytetu. W zamierzeniach pracy mieści się również konfrontacja i koncepcyjne zestawienie dwóch kategorii: uni­wersytetu i przedsiębiorczości. Jej efektem ma być wyjawienie potencjału współ­czesnej akademii do rozbudzania inicjatyw gospodarczych.

PROBLEM I METODY BADAWCZE: Punktem wyjścia w niniejszej dyskusji jest pytanie o kondycję współczesnego uniwersytetu oraz sens przedsiębiorczości. Problem badawczy sprowadza się do wskazania wzajemnych powiązań pomiędzy przedsiębiorczością i uniwersytetem, które cechują się skomplikowaną (aksjolo­giczno-pragmatyczną) naturą. Metodą niniejszej analizy jest dyskusja koncepcji i pojęć, a naczelnymi kategoriami analitycznymi: przedsiębiorczość i uniwersytet.

 PROCES WYWODU: Tytułowa przedsiębiorczość zostanie rozważona w od­niesieniu do socjologicznych koncepcji rozwoju gospodarczego m.in. autor­stwa Schumpetera, Webera, Hagena czy wreszcie McClellanda oraz Fromma i Maccoby’ego. Cechą wspólną przyjętych do analizy koncepcji jest aksjologicz­ne uwarunkowanie przedsiębiorczej działalności człowieka. Teza na temat dużej roli imponderabiliów kulturowych w kształtowaniu postaw aktywnych gospodar­czo stanowi punkt wyjścia do wpisania przedsiębiorczości w ideę uniwersytetu.

WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Efektem analizy jest konstatacja na temat wza­jemnego podobieństwa dwóch przyjętych do analizy kategorii. Jak się okazuje, fundamentalne dla uniwersytetu wartości (wolność, prawda, racjonalność) stano­wią również sedno przedsiębiorczości. Oznacza to, że oskarżana o swą nieaktu­alność idea akademii stać się może naturalnym inkubatorem przedsiębiorczości.

WNIOSKI, INNOWACJE, REKOMENDACJE: Przeprowadzony wywód pozwa­la wyprowadzić ostateczny wniosek i rekomendację: szansą dla przedsiębiorczo­ści i uniwersytetu jest wielowymiarowe ich rozumienie, a zagrożeniem redukcjo­nizm, odzierający z warstwy aksjologicznej oba analizowane pojęcia.

 

Słowa kluczowe


przedsiębiorczość, idea uniwersytetu, wartości, aksjologia

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Attali, J. (2003). Żydzi, świat, pieniądze. Warszawa: Wydawnictwo Cykady.

Bauman, T. (2002). Zagrożona tożsamość uniwersytetu. W: A. Ładyżyński i J. Raińczuk (red.), Uniwersytet – miedzy tradycją a wyzwaniami współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls, 53-68.

Bobko, A. i Gałkowski, S. (2002). Uniwersytet – tradycja i współczesne wyzwania. W: M. Żardecka Nowak, J. Skrzypek Faluszczak (red.), Idea uniwersytetu dziś. Perspektywa filozoficzna. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 52-66.

Bochenek, K. (2006). Personalistyczny kontekst wizji uniwersytetu w refleksji Karola Wojtyły. W: W. Furmanka (red.), Idea uniwersytetu w nauczaniu Jana Pawła II. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 13-30.

Burke, J. i Ornstein R. (1999). Ostrze geniuszu. Obosieczne skutki rozwoju cywilizacji. Warszawa: Wydawnictwo Philip Wilson.

Czerepaniak Walczak, M. (2006). Uczenie się czy studiowanie? Niektóre aspekty Procesu Bolońskiego. W: K. Jaskot (red.), Wprowadzenie do pedagogiki szkoły wyższej. Szczecin: IN PLUS, 414-416.

Davis, K. i Moore W. (2005). O niektórych zasadach uwarstwienia. W: P. Sztompka i M. Kucia (red.), Socjologia. Lektury. Kraków: Wydawnictwo Znak, 437-445.

Fromm, E. i Maccoby M. (1970). A Social Charakter in Mexican Village. A Socio Psychoanalytic Study. New Jersey: Prentice Hall, Inc., Englewood Cliiffs.

Hagen, E. (1962). On the Theory of Social Change. How Economic Growth Be¬gins. Illinois: The Dorsey Press. INC.

Inglehrat, R. (2003). Kultura a demokracja. W: L.E. Harrison i S.P. Huntington (red.), Kultura ma znaczenie. Jak wartości wpływają na rozwój społeczeństw. Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka, 146-168.

Johnson, R. (2002). Społeczeństwo ryzyka – implikacje dla uniwersytetów. W: A. Ładyżyński i J. Raińczuk (red.), Uniwersytet – miedzy tradycją a wyzwaniami współczesności Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls, 11-21.

McClelland, D. (1973). Business Drive and National Achievements. W: E. Etzioni Halevy i A. Etzioni (red.), Social Change. Sources, Patterns, and Consequences. New York: Basic Books, INC. Publishers, 161-174.

McClelland, D. (1961). The Achieving Society. Princeton: D. Van Nostrad Company, Inc.

Melosik, Z. (2009). Uniwersytet i społeczeństwo. Kraków: Impuls.

Mikosik, S. (1993). Teoria rozwoju gospodarczego Josepha A. Schumpetera. Warszawa: PWN.

Mumford, L. (1966). Technika a cywilizacja. Historia rozwoju maszyny i jej wpływ na cywilizację. Warszawa: PWN.

Newman, J.H. (1990). Idea uniwersytetu. Warszawa: PWN.

Nowak, W.M. (2002). Idea uniwersytetu wobec nowej sytuacji kulturowej. W: M. Żardecka Nowak i J. Skrzypek Faluszczak (red.), Idea uniwersytetu dziś. Perspektywa filozoficzna. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 67-80.

Olsen, H.S. (2002). Modernizacja uniwersytetów w czasach późnej nowoczesno¬ści. Studia projektowe i konstruowanie tożsamości. W: A. Ładyżyński i J. Raińczuk (red.), Uniwersytet – miedzy tradycją a wyzwaniami współczesności. Kraków: Impuls, 23-44.

Porter, M.E. (2003). Postawy, wartości i przekonania a makroekonomia dobrobytu. W: L.E. Harrison i S.P. Huntington (red.), Kultura ma znaczenie. Jak wartości wpływają na rozwój społeczeństw. Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka, 55-79.

Sauerland, K. (2008). Idea uniwersytetu – aktualność tradycji Humbolta. Przegląd Pedagogiczny, 2012 (2), 62-74. DOI: 10.15503/onis2012-62-74.

Schumpeter, J. (1938). Business Cycles: A Theoretical, Historical and Statistical Analysis of the Capitalist process. New York: McGraw Hill.

Schumpeter, J. (2009). Kapitalizm, socjalizm, demokracja. Warszawa: PWN.

Schumpeter, J. (1960). Teoria rozwoju gospodarczego. Warszawa: PWN.

Sombart, W. (2004). Dlaczego nie ma socjalizmu w Stanach Zjednoczonych?, Warszawa: IFIS PAN.

Sombart ,W. (2010). Żydzi i życie gospodarcze. Warszawa: IFiS PAN.

Stróżewski, W. (1992). W kręgu wartości. Kraków: Znak.

Tittenbrun, J. (2002). Gospodarka w społeczeństwie. Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka.

Weber, M. (2002). Gospodarka i społeczeństwo. Zarys socjologii rozumiejącej. Warszawa: PWN.

Weber, M. (1994). Etyka protestancka a duch kapitalizmu. Lublin: Wydawnictwo Test.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.